Tagarchief: wateroverlast

Opgewarmde buien?

Opgewarmde buien? Vandaag zorgde een paar stevige regenbuien hier en daar voor overlast. Vooral in het openbaar vervoer en op de fietspaden. Daarover later meer.

Eerst die buien. De opwarming van het klimaat kan meer regen en heftiger buien tot gevolg hebben. Zijn de zomerse buien hier het bewijs van?
Het Compendium voor de Leefomgeving, een website van het Centraal Bureau voor de Statistiek, het Planbureau voor de Leefomgeving en Wageningen Universiteit en Researchcentrum, laat in een statistiekje zien dat de hoeveelheid neerslag de afgelopen honderd jaar met 15 procent is gestegen (over de periode 1906- 2007).
Die toename kan door temperatuurstijging worden veroorzaakt, maar andere klimaatfactoren spelen ook een rol. Het Compendium stelt dat “prognoses van het klimaat in de toekomst laten een toename zien van de gemiddelde hoeveelheid neerslag in Noord-Europa en een afname in Zuid-Europa”.

Het
KNMI constateerde twee jaar geleden dat de relatie tussen temperatuurstijging en neerslagextremen groter is dan aanvankelijk was verwacht. Augustus was in 2008 een aardig natte maand, maar er viel minder regen dan in 2004 en 2006. Nu, augustus 2010, lijkt het zo nat nog niet. Het KNMI laat in dit grafiekje zien dat deze maand, met 39 mm in 23 uur, tot nu toe nog 19 mm onder het maandgemiddelde zit.
In een ander artikel stelt het KNMI dat de relatie tussen veranderingen in het klimaat en de hoeveelheid neerslag niet zomaar is vast te stellen. De paar buitjes hier en de rampzalige nattigheid in Pakistan, hoeven niet het sluitende bewijs te zijn voor de opwarming van het klimaat.

De buien van vandaag zorgden in Den Haag en Amsterdam voor snel ondergelopen straten, tunnels en kelders. Gelukkig zitten ze daar niet dagenlang in de natte ellende. Bij een welvarend land hoort een prachtige riolering. Wie weet kan de hulpactie voor Pakistan zo’n recordbedrag opleveren, dat ze daar ook een een fatsoenlijke afvoer kunnen bouwen. Of moeten we wat geld achter de hand houden om ons eigen rioleringstelsel te verbeteren?
De stichting RIONED, een koepelorganisatie en kenniscentrum voor allen die verantwoordelijk zijn voor de rioleringen, stelt dat de opwarming van het klimaat wel tot de nodige maatregelen moet leiden. De KNMI-scenario’s, zo stel RIONED, zijn “niet specifiek gericht op de prognose van de kortdurende extreme neerslag die bepalend is voor het functioneren van rioolstelsels. Ze geven geen informatie over het effect van klimaatverandering op extreme kwartier- en uursommen”.

Daar gaat het nu wel om. In korte tijd valt er een enorme plens. De toename van de korte, hevige plens kan oplopen tot 13 procent in 2050 en zelfs 27 procent in 2100. Dat is zover weg, dat weinig mensen zich er zorgen over zullen maken. Maar de mensen die vandaag hun boeltje onder zagen lopen, zullen zich misschien wel afvragen waarom het nu zo heftig moet regenen.
In het kader van de zoektocht naar gevolgen van de klimaatverandering, op het oude weblog begonnen en op dit weblog voortgezet, kunnen we toch wel stellen dat deze buien tot de voorspelde gevolgen horen?

Water is dan één van de vormen van overlast. Maar, zoals in de opening gesteld, ook het openbaar vervoer kampt met overlast. Ineens zie je veel meer mensen in trams en bussen. Te beroerd om met de fiets te gaan. Maar ook op de fietspaden leidt het tot overlast. Wat een massa fietsende paraplu’s gezien vandaag! Hulde aan de fietsers die zich door een plensbui niet laten afschrikken. Maar echt veiliger wordt het er niet op.

Er is één fietser die zich niets aantrekt van klimaatvoorspellingen en regen. Gerard Poels startte in 2008 de website “
Het regent bijna nooit”. Daar houdt hij zijn fietsend woon-werkverkeer bij. Resultaat: Na 306 ritten is hij in slechts in 7 procent daarvan getroffen door een bui. Regen mag dus geen smoes zijn om de auto of openbaar vervoer te nemen, stelt Gerard Poels.
Horen fietsers nu ook al tot de ‘klimaatontkenners”?

God's water over god's akkers

Ark van Noach

Elk kabinet kent wel zo zijn richtingenstrijd. Het huidige kabinet kent twee hoofdrichtingen: de gelovigen en de ongelovigen. Die laatste hebben, in de persoon van Jet Bussemaker, vorige week weer eens het onderspit moeten delven.
Het gevolg: een grote kans op toekomstige slachtoffers onder vrouwen die het risico op borstkanker in zich dragen.

Nu het kabinet heeft vastgesteld hoe groot de kansen en gevolgen van bepaalde rampen zijn, dreigt er ook een richtingenstrijd te ontstaan tussen de gelovigen zelf. Het totale kabinet meent dat er een kleine kans is op wateroverlast. Het CDA meent dat er desondanks stevige actie moet worden ondernomen.

Hoe zal de reactie van de CU hier op zijn? In de programma's van CDA en CU is niets terug te vinden over “god's water”. Het CDA zegt hiermee toch een groot voorstander te zijn van menselijk ingrijpen om dat water vooral niet over god's akkers te laten lopen.
Gezien de recente opstelling van de CU valt te verwachten dat die met een meer bijbelse oplossing zal komen: laat god's water vooral stromen, we bouwen wel een hedendaagse ark van Noach.
Als de PvdA daarmee akkoord gaat, krijg je nog wel gedonder over wat er allemaal mee mag op die boot. De voor IVF bestemde eitjes mogen van de CU niet mee.

Maar dat allemaal terzijde. In hoeverre is de ferme taal die het CDA hanteert om de watersnood hoger op de lijst van kansrijke rampen te krijgen?
Als we kijken naar een overzicht van de laatste 10 eeuwen stormvloeden, is statistisch gezien de kans groot dat we deze eeuw met minstens 2, maximaal 6 overstromingen te maken krijgen.

eeuw

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

aantal

1

5

9

5

5

6

3

2

2

6

6?

Na de watersnoodramp in 1953 zijn er geen stormvloeden meer geweest, die tot desastreuze gevolgen hebben geleid. Het water uit zee beukte nog wel regelmatig op de kust, maar nu werd het water uit de rivieren steeds lastiger.
In 1993 moesten 120.000 mensen geëvacueerd worden om het wassende water van de Limburgse Maas te ontlopen en in 1995 verlieten 250.000 mensen in Midden-Nederland huis en haard om dat dijken van Rijn, Maas en Lek het dreigden te begeven.

In onze 21e eeuw is het (nog) niet tot zulke toestanden gekomen. Begin 2007 was er wel een flinke storm (7 doden), maar tot gigantische wateroverlast kwam het niet.
In november vorig jaar was het wel raak. De zeeweringen hielden het goed, maar
de paarden die bij het Friese Marrum ingesloten waren door het water, spraken tot ieders verbeelding.

Het is dus niet alleen het zeewater dat tot rampen kan leiden, de rivieren spreken een woordje mee. Hevige regenval is de oorzaak. En als de rivier keurig binnen de dijken blijft, kan het grondwater ons nog parten spelen.
In Noord-Holland hebben zo'n
40.000 woningen regelmatig last van dat grondwater. Als er niet snel wat wordt gedaan aan verbetering van de rioleringen, dreigt er een grondwaterramp, meent Bouwend Nederland.
Bij wateroverlast door regen, zeker in combinatie met overlopende riolen, bestaat er een risico voor de volksgezondheid. Bacteriën en virussen kunnen tot vervelende kwaaltjes leiden.

Kortom: het water “bedreigt” ons van alle kanten. Gelukkig bijkomstigheid: we hebben tenminste water. Hoewel het kabinet ook daar in de toekomst problemen voorziet (hitte en droogte – grotere kans, kleine gevolgen).
Over de oplossingen voor de oprukkende wateroverlast verschillen de meningen ook. Dijken wel of niet verhogen, gebieden wel of niet beschikbaar maken als waterbekkens, regenwater wel of niet in de rioleringen laten lopen, een nieuw deltaplan, meer land voor de kust. Al die oplossingen zijn gebaseerd op uiteenlopende prognoses.

Maar één ding lijkt mij zeker: als door al die richtingenstrijdjes te laat aan maatregelen wordt begonnen, bestaat er een grote kans (met grote gevolgen) dat we bij de eerstvolgende watersnoodramp overgeleverd zijn aan politici van CDA, CU en PvdA, die kibbelen over wie en wat er in de ark van Balkenende geladen mag worden.
De kans is echter klein dat die richtingenramp ook wordt opgenomen in de scenario's van de overheid.